Η Πρόεδρος του Συμβουλίου του Πανεπιστημίου Frederick και Συμπρόεδρος του SDSN Cyprus, κα Νατάσσα Φρειδερίκου, συμμετείχε στην 4η διεθνή διαδικτυακή Συνάντηση Προέδρων Πανεπιστημίων του Δικτύου των Ηνωμένων Εθνών για τις Λύσεις Βιώσιμης Ανάπτυξης. 

Το Sustainable Development Solutions Network (SDSN) αποτελεί παγκόσμιο δίκτυο πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και άλλων οργανισμών γνώσης, με στόχο την αξιοποίηση της επιστημονικής γνώσης και της συνεργασίας για την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης και την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs).

Η συνάντηση συγκέντρωσε εκπροσώπους από περισσότερα από 170 πανεπιστήμια και οργανισμούς από την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή, την Κεντρική και τη Νότια Ασία, μεταξύ των οποίων Προέδρους, Πρυτάνεις και άλλα ανώτατα στελέχη πανεπιστημίων, καθώς και εκπροσώπους κυβερνήσεων, των Ηνωμένων Εθνών και της ηγεσίας του SDSN.

Στο επίκεντρο της συνάντησης βρέθηκε ο εξελισσόμενος ρόλος της ανώτατης εκπαίδευσης στην προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην περιφερειακή συνεργασία, στη σύνδεση της επιστημονικής γνώσης με τη χάραξη πολιτικής και στις δυνατότητες που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες για την εκπαίδευση, την έρευνα και την καινοτομία. Παράλληλα, συζητήθηκε η συμβολή των πανεπιστημίων στην επιτάχυνση της υλοποίησης των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης και στη διαμόρφωση της αναπτυξιακής ατζέντας μετά το 2030.

Τη συνάντηση άνοιξε ο Καθηγητής Jeffrey Sachs, Πρόεδρος του UN Sustainable Development Solutions Network (SDSN), ενώ ακολούθησαν παρεμβάσεις διακεκριμένων εκπροσώπων της ακαδημαϊκής κοινότητας, διεθνών οργανισμών και κυβερνήσεων.

Στην παρέμβασή της, η κα Φρειδερίκου επικεντρώθηκε σε ένα κεντρικό ερώτημα: ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος του πανεπιστημίου σε έναν κόσμο που αλλάζει με πρωτοφανή ταχύτητα;

Αναφέρθηκε στην πρόσφατη έκθεση Sustainable Development Report 2026 – From Goals to Means: The Path to SDG Implementation, επισημαίνοντας ότι, καθώς πλησιάζουμε στο 2030, το ζητούμενο δεν είναι πλέον μόνο να συμφωνήσουμε στους στόχους που θέλουμε να πετύχουμε, αλλά να διασφαλίσουμε ότι διαθέτουμε τα μέσα και την ανθρώπινη και θεσμική ικανότητα για να τους υλοποιήσουμε.

«Τα πανεπιστήμια δεν πρέπει να βλέπουν τον εαυτό τους απλώς ως θεσμούς που παράγουν γνώση για τη βιώσιμη ανάπτυξη, αλλά ως ενεργούς φορείς βιώσιμου μετασχηματισμού», ανέφερε.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις προκλήσεις που δημιουργεί η Τεχνητή Νοημοσύνη για την εκπαίδευση. Αναγνωρίζοντας τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει, έθεσε παράλληλα το ερώτημα κατά πόσο η αυξανόμενη δυνατότητα της Τεχνητής Νοημοσύνης να αναλαμβάνει γνωστικές εργασίες μπορεί να επηρεάσει την ίδια τη διαδικασία της μάθησης: «Αν η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να αναλαμβάνει μεγάλο μέρος των γνωστικών εργασιών που καλούνται να εκτελέσουν οι φοιτητές και οι φοιτήτριες μας, πώς διασφαλίζουμε ότι εξακολουθούν να αναπτύσσουν την ικανότητα να σκέφτονται οι ίδιοι;»

Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τη φιλοσοφία των 3Hs – Head, Heart and Hands του Πανεπιστημίου Frederick, η οποία συνδέει τη γνώση και την κριτική σκέψη με την ενσυναίσθηση, την κοινωνική ευθύνη και την ικανότητα εφαρμογής της γνώσης στην πράξη. Αναφέρθηκε επίσης στο Frederick University Living Lab (FULL), μέσω του οποίου φοιτητές και φοιτήτριες συνεργάζονται με κοινότητες και οργανισμούς για την αντιμετώπιση πραγματικών κοινωνικών και περιβαλλοντικών προκλήσεων.

Η κα Φρειδερίκου έθεσε επίσης το ζήτημα του τρόπου με τον οποίο τα πανεπιστήμια αντιλαμβάνονται και αξιολογούν τον αντίκτυπο της έρευνας. Αναφερόμενη στην αυξανόμενη πίεση για δημοσιεύσεις, αναφορές και υψηλές θέσεις στις διεθνείς κατατάξεις, υπογράμμισε ότι, παράλληλα με την ερευνητική αριστεία, τα πανεπιστήμια οφείλουν να εξετάζουν κατά πόσο η γνώση που παράγουν φτάνει στην κοινωνία, επηρεάζει πολιτικές και πρακτικές και συμβάλλει στην επίλυση πραγματικών προβλημάτων. «Πρέπει να προσέξουμε να μη συγχέουμε αυτό που μπορούμε εύκολα να μετρήσουμε με αυτό που πραγματικά έχει σημασία», σημείωσε.

Κλείνοντας, η Πρόεδρος του Συμβουλίου του Πανεπιστημίου Frederick επανέφερε τη συζήτηση στο κεντρικό μήνυμα From Goals to Means, τονίζοντας ότι, εάν τα πανεπιστήμια αποτελούν μέρος των μέσων για την επίτευξη των SDGs, τότε χρειάζεται να επανεξετάσουν τον τρόπο με τον οποίο εκπαιδεύουν, παράγουν και αξιοποιούν τη γνώση και συνεργάζονται με την κοινωνία. «Ίσως το ερώτημα που πρέπει να θέσουμε σήμερα δεν είναι απλώς πώς θα προσαρμοστούν τα πανεπιστήμια σε αυτόν τον νέο κόσμο, αλλά τι είδους πανεπιστήμια χρειάζεται αυτός ο νέος κόσμος να γίνουμε.»

Όπως ανέφερε, η συμβολή των πανεπιστημίων στην Ατζέντα 2030 θα κριθεί τελικά από τη διαφορά που δημιουργούν μέσα από την έρευνα, τις συνεργασίες τους και, κυρίως, μέσα από τους ανθρώπους που εκπαιδεύουν.